etoloakarnania

menu

 

   
 
Η γεωγραφία του Νομού
 

Ο νομός Αιτωλοακαρνανίας έχει μια ποικιλία τοπίων, που σπάνια μπορεί να τη συναντήσει κανείς συγκεντρωμένη στο γεωγραφικό πλαίσιο ενός νομού. Τρία εκτενή ορεινά συγκροτήματα καταλαμβάνουν το βόρειο, δυτικό και κεντρικό τμήμα του νομού και ταυτόχρονα διατρέχονται από τρεις μεγάλους ποταμούς: τον Αχελώο, τον Εύηνο και το Μόρνο. Στους πρόποδες των βουνών, οι πεδιάδες βρίσκονται είτε στις λεκάνες και τα δέλτα των ποταμών, είτε κινούνται παράλληλα με τη μεγάλη αύλακα Μεσολογγίου-Αμφιλοχίας που φιλοξενεί και τη σειρά των ακαρνανικών λιμνών. Τρεις τεχνητές λίμνες στον κάτω ρου του Αχελώου συμπληρώνουν τις εσωτερικές υδάτινες επιφάνειες του νομού, που φτάνουν έτσι τα 266 τετ. χλμ. Στην παράλια ζώνη, οι κλειστές θάλασσες του Μεσολογγίου και του Αμβρακικού θεωρούνται δύο από τους σημαντικότερους υγρότοπους της Μεσογείου. Τέλος, μια μακρύτατη ακτογραμμή βρέχεται από τα κύματα του Κορινθιακού και του Πατραϊκού κόλπου και του Ιονίου πελάγους.


Τα δάση καταλαμβάνουν το ένα πέμπτο της έκτασης του νομού και συγκροτούνται από δρύες (31%), θαμνώδη αείφυλλα και πλατύφυλλα (50%) και έλατα (19%). Οι καλλιέργειες εκτείνονται στην πεδινή κυρίως ζώνη και μαζί με τις πεζούλες, που καλύπτουν τμήμα της ορεινής και ημιορεινής ζώνης, φτάνουν να καταλαμβάνουν το ένα πέμπτο του νομού. Τέλος, τα βοσκοτόπια, δηλαδή εκτάσεις με χαμηλή ή ψηλή θαμνώδη βλάστηση και αραιά δάση, καλύπτουν το μισό νομό και κυριαρχούν στα τοπία του Ξηρόμερου, του Βάλτου και της ημιορεινής Ναυπακτίας.


Με βάση φυσιογραφικά κριτήρια διακρίνονται πέντε γεωγραφικές περιοχές, που ταυτίζονται με τις επαρχίες του νομού Αιτωλοακαρνανίας. Στην Αιτωλία, οι τρεις γεωγραφικές περιοχές, που οριοθετούνται με βάση τους άξονες των ποταμών και τις κορυφογραμμές, είναι η Ναυπακτία, η Τριχωνίδα και η περιοχή του Μεσολογγίου.


Η Ναυπακτία έχει βορειοανατολικό όριο την κορυφή του βουνού Οξυά (1.926 μ.), ανατολικό μια ασαφή γραμμή που κατηφορίζει μέσα από ορεινά τοπία και συναντά τον ποταμό Μόρνο, τον οποίο ακολουθεί μέχρι τη θάλασσα, και δυτικό την κοίτη του Εύηνου. Η Ναυπακτία είναι σαφώς δισυπόστατη, ορεινή και βραχώδης από τη μια, πεδινή και παράλια από την άλλη.
• Η πεδινή και παράλια Ναυπακτία περιλαμβάνει τις προσχωσιγενείς πεδιάδες γύρω από τις εκβολές του Μόρνου, τη λουρίδα εύφορης πεδινής γης του Αντιρρίου και τον όρμο της Ναυπάκτου.
• Στα δυτικά, η παράλια ζώνη έχει πιο άγρια όψη, με τους συμπαγείς όγκους της Κλόκοβας, της Ανάληψης και το βράχο της Βαράσοβας, που υψώνονται ανάμεσα στο Αντίρριο και τις εκβολές του Εύηνου. Από τους τρεις αυτούς όγκους, η Βαράσοβα είναι εκείνη που συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, με τις ονομαστές ορθοπλαγιές, τις υποθαλάσσιες πηγές και τα μοναστήρια και τα ασκηταριά χαμένα στις σπηλιές και τις απόκρημνες πλαγιές της.
• Η ορεινή Ναυπακτία υψώνει πάνω από τα ήσυχα τοπία της παραλίας ένα πολυσχιδές και ταραγμένο ανάγλυφο, γεμάτο κορυφές και ρεματιές, που κορυφώνεται στην Οξυά. Δύο είναι τα βασικά δομικά στοιχεία του τοπίου της ορεινής Ναυπακτίας: το νερό και οι ορεινές μάζες. Το κυρίαρχο υδάτινο στοιχείο είναι ο ποταμός Εύηνος που, αφού αυλακώσει τις πετρώδεις μάζες των απόκρημνων κορφών, απορρέει στα δυτικά όρια της. Εξίσου χαρακτηριστικό στοιχείο είναι οι καταγραφές πλαγιές των Ναυπακτιακών βουνών, σμιλεμένες από την παραδοσιακή οικονομία σε χαραγμένα από γιδόστρατες βοσκοτόπια και χωράφια σε πεζούλες.

Επιστροφή στην αρχή της σελίδας


Η επαρχία Τριχωνίδας καταλαμβάνει το κεντρικό τμήμα του νομού. Τα βόρεια όρια της επαρχίας διατρέχουν την κορυφογραμμή του Παναιτωλικού, εφάπτονται της λίμνης Κρεμαστών και κατηφορίζουν τον Αχελώο, ενώ τα νότια διχοτομούν τις λίμνες Λυσιμαχία και Τριχωνίδα και την πεδινή έκταση που προέκυψε από την αποξήρανση των βάλτων ανάμεσα στις δύο αυτές λίμνες. Η ποικιλόμορφη επαρχία Τριχωνίδας έχει τρία πρόσωπα:
• Την ορεινή περιοχή του Παναιτωλικού, που περιλαμβάνει μια μακρύτατη κορυφογραμμή από τη Δομνίστα (Ευρυτανία) έως την τεχνητή λίμνη Κρεμαστών. Η κορυφογραμμή αυτή κορυφώνεται στον κύριο όγκο, το Παναιτωλικό (1.921 μ.).
• Τους λόφους της περιοχής του Αγίου Βλασίου, που στέκουν σαν προσκέφαλο του κάμπου του Αγρινίου.
• Τις λίμνες Τριχωνίδα (η μεγαλύτερη λίμνη της Ελλάδας, με έκταση 95.480 στρεμμάτων) και Λυσιμαχία (με έκταση 13.085 στρεμμάτων), αλλά και τους ταμιευτήρες Στράτου, Καστρακίου και Κρεμαστών.

Η επαρχία Μεσολογγίου περικλείει μεγάλη ποικιλία τοπίων. Αν και συχνά θεωρείται ότι περιορίζεται στη λουρίδα των προσχωσιγενών πεδιάδων του Μεσολογγίου και στην ομώνυμη λιμνοθάλασσα, στην πραγματικότητα περιλαμβάνει μια πολύ μεγάλη ορεινή ενότητα, τα βουνά του Αράκυνθου (Ζυγός), που απλώνουν τα κυματιστά ανάγλυφα τους ανάμεσα στην Τριχωνίδα και τον Πατραϊκό κόλπο. Η επαρχία έχει όρια τον Εύηνο, την Τριχωνίδα και τον Αχελώο, και προς το νοτιά ανοίγει ένα μέτωπο στο σύστημα λιμνοθαλασσών Μεσολογγίου και Αιτωλικού, μια ρηχή και πλούσια σε αλιεύματα έκταση υφάλμυρου νερού. Τρία χαρακτηριστικά τοπία ξεχωρίζουν και συνθέτουν τη φυσιογνωμία της επαρχίας:
• Το σύμπλεγμα των λιμνοθαλασσών του Μεσολογγίου (λιμνοθάλασσα Αιτωλικού, Κλείσοβας, Μεσολογγίου, συνολικής έκτασης 145.000 στρεμμάτων) με τις νησίδες Θολή, Προκοπάνιστος, Σχοινιάς, Αγ. Σώστης, Βασιλάδι και Τουρλίδα (που έχει ενωθεί με τη μικρή χερσόνησο του Μεσολογγίου με τεχνητή λουρίδα γης).
• Το ορεινό ανάγλυφο του Αράκυνθου. Ο Αράκυνθος (ή Ζυγός) είναι ένα εκτεταμένο συγκρότημα με μέγιστο υψόμετρο 984 μ. Η νότια όψη του είναι απότομη και βραχώδης, ενώ η βόρεια κατάφυτη με πλούσιο θαμνοτόπι και ελαιόδεντρα. Υπάρχουν ακόμη υπολείμματα των αρχαίων δασών καστανιάς.
• Το αγροτικό τοπίο της Παραχελωίτιδας, ένα τμήμα της οποίας ανήκει στην επαρχία Μεσολογγίου. Αν και το τοπίο των προσχωσιγενών ζωνών είναι συνήθως επίπεδο, στις εκβολές του Αχελώου, ο λόφος Κουτσιλάρης προσφέρει εξαίρετη θεατού δέλτα και των ελωδών εκτάσεων του.

Επιστροφή στην αρχή της σελίδας


Η Ακαρνανία συντίθεται από δύο μεγάλες ενότητες, το Ξηρόμερο και το Βάλτο. Διατρέχοντας τις δύο ενότητες, διακρίνουμε μια μεγάλη ποικιλία από διαφορετικά και χαρακτηριστικά τοπία.
Το Ξηρόμερο (επαρχία Βονίτσης και Ξηρομέρου) οριοθετείται από τον Αμβρακικό, την αύλακα των λιμνών Αμβρακία και Οζερός, τον κάτω ρου του Αχελώου.
• Την ορεινή ζώνη του κύριου όγκου των Ακαρνανικών ορέων. Τα Ακαρνανικά καταλαμβάνουν το βόρειο μέρος του Ξηρομέρου και αποτελούνται από τρία συγκροτήματα: το Σερέκα (1.171 μ.), το Μπουμιστό (1.573 μ.) και το κύριο συγκρότημα (με υψόμετρο 1.586 μ. στο Περγαντί).
• Την παράκτια ζώνη με τις βραχώδεις ακτές του Ιονίου (από τις εκβολές του Αχελώου μέχρι τον Αμβρακικό) και το σύμπλεγμα νήσων Εχινάδες και τα νησιά Κάλαμος και Καστός που διοικητικά ανήκουν στο νομό Λευκάδας.
• Τις δύο εσωτερικές λίμνες Οζερός και Αμβρακία, που χωρίζονται από μια στενή λουρίδα γης.
• Τη ρηχή λίμνη Βουλκαρία και τις ακτές του Ιονίου πελάγους και του Πατραϊκού κόλπου.
Η ενότητα περιλαμβάνει τα παρακάτω τοπία:
• Την πεδινή ζώνη της δυτικής Παραχελωίτιδας, που περιλαμβάνει τις παρόχθιες και τις προσχωσιγενείς ζώνες του Αχελώου, τη λιμνοθάλασσα Πέταλα, τους λόφους κατά μήκος του Αχελώου και το δάσος φράξων στο Λεσίνι, τμήμα του παλιού πλούσιου παραποτάμιου δάσους του Αχελώου.
• Την ημιορεινή περιοχή των νότιων απολήξεων των Ακαρνανικών ορέων, που κορυφώνονται στους όγκους Πετρωτά (451 μ.) και Βελούτσα (939 μ.).
• Το στενό της Λευκάδας με τη μικρή ομώνυμη λιμνοθάλασσα και τους αλμυρόβαλτους.
• Τη βραχώδη ακτή του Αμβρακικού, που περιλαμβάνει τον κόλπο της Βόνιτσας, τον όρμο Λουτρακίου και μικρές ελώδεις ή υφάλμυρες ζώνες στο εσωτερικό.
Η επαρχία Βάλτου καταλαμβάνει το βόρειο μέρος του νομού και περιβάλλεται ανατολικά από τις όχθες των τεχνητών λιμνών Κρεμαστών, Καστρακίου και Στράτου και από το μέσο ρου του Αχελώου, ενώ βόρεια τα όρια. Ορεινά τοπία των βουνών Βάλτου συνδέονται με τη μεγαλύτερη ορεινή ραχοκοκαλιά της χώρας, την Πίνδο. Πεδινές εκτάσεις συναντάμε και κατά μήκος του ποταμού Ινάχου (Μπιζάκου), που συγκεντρώνει τις εσωτερικές απορροές των βουνών του Βάλτου, διαμορφώνοντας μια αύλακα, παράλληλα με την ανατολική οροσειρά και τη δυτική λοφοσειρά, η οποία καταλήγει στον Αχελώο (σήμερα χύνεται στην τεχνητή λίμνη Καστρακίου).

Επιστροφή στην αρχή της σελίδας

 

 

 
 

........................www.29dytika.gr © 2002-2017 | Αιτωλοακαρνανια

 
εγκυρη. επισημη. ενημερωση